door Erik Rouw in het Parool – 14 – 10 – 2026
‘Junius, die sinds 1984 in Nederland woont, heeft volgens de minister geen binding met Nederland’
Met het plan om ‘terugkeerfrustreerders’ te straffen laat het kabinet zien nauwelijks oog te hebben voor de uitdagingen waar ongedocumenteerde mensen voor staan, schrijft Erik Rouw van het ASKV in deze ingezonden brief.
Elke maandag- en donderdagochtend stroomt onze wachtkamer vol met mensen voor ons spreekuur. Op het kantoor van ASKV, een hulporganisatie voor ongedocumenteerde mensen, verzamelen zich mensen met de meest uiteenlopende vragen. Van gezinnen tot ouderen, van voetbalvaders tot scholieren. Sommigen zijn al jaren in Nederland.
En allemaal ervaren ze hetzelfde probleem: ze lopen volledig vast door de migratiewetgeving. Het kabinet-Jetten noemt hen ‘terugkeerfrustreerders’ en sinds vorige week krijgt die naam een nieuwe betekenis: asielminister Bart van den Brink wil het tegenwerken van uitzetting strafbaar maken.
Dat betekent dat ze zomaar zes maanden in de cel kunnen belanden als de overheid vindt dat ze ‘niet goed genoeg meewerken’ aan hun vertrek. Dat gaat dan bijvoorbeeld over Junius, die sinds 1984 in Nederland woont. Bij de Bijlmervliegramp verloor hij zijn twee stiefdochters. Hun graven staan op zijn naam en hij gaat nog altijd trouw op bezoek.
In de nieuwe beleidscategorie waarin de asielminister hem plaatst, verdwijnt alles wat hem met Nederland verbindt. In die papieren werkelijkheid heeft Junius geen binding met Nederland, en is hij een cijfer dat omlaag moet.
Zondebok
Mensen als Junius bestempelen als een ‘terugkeerfrustreerder’ legt het probleem volledig bij het individu. Terwijl wij dagelijks zien dat ieder mens voor andere uitdagingen staat, waarop ze vaak zelf weinig invloed hebben. Denk aan landen van herkomst die geen documenten verstrekken, onduidelijkheid over iemands nationaliteit of mensen met medische of psychische problemen. De overheid is daar blind voor en wijst liever een zondebok aan.
Die zondebokpolitiek sijpelt al jaren door in onze politiek, met als dieptepunt het ministerschap van Marjolein Faber (PVV). Het nieuwe kabinet zei het anders te doen, maar in de nieuwe zakken van D66, CDA en de VVD zit nog steeds de oude wijn van het radicaal-rechtse gedachtegoed van de PVV.
Waar blijft het besef dat niet iemand als Junius het probleem is, maar de manier waarop wij met migratie omgaan? Dat sturen op cijfers zorgt voor schrijnende situaties?
De minister heeft zijn prioriteiten totaal niet op orde. Volgens hem heeft deze wet betrekking op ongeveer honderd mensen per jaar. Toch wordt er voor deze uiterst kleine groep, zonder politieke macht, een geheel nieuw misdrijf gecreëerd. Met als enige doel dat het kabinet-Jetten z’n spierballen kan laten zien.
– – –
= = = = =